Nawet 150 km/h na autostradzie. Rząd szykuje reformę kodeksu drogowego

13 października 2026 roku włoski rząd zatwierdził projekt dekretu legislacyjnego reformującego Codice della Strada czyli włoski kodeks drogowy. Jedną z najbardziej dyskutowanych nowości jest możliwość podniesienia limitu prędkości na niektórych odcinkach autostrad z obecnych 130 km/h do 150 km/h, obniżenie niektórych stawek mandatów, podwyższenie innych, a także walka z oszustwami ubezpieczeniowymi. Na czym polegają nowe propozycje i co ma się zmienić?

Projekt nowego kodeksu drogowego Schema di decreto legislativo recante il nuovo Codice della Strada forsowany przez wicepremiera i ministra transportu Matteo Salviniego zawiera kilka interesujących zmian. Salvini określa propozycje mianem „rewolucji zdrowego rozsądku”.

Podwyższenie limitów prędkości

Najszerzej dyskutowaną propozycją jest możliwość podniesienia limitu prędkości na autostradzie z 130 km/ do 150 km/h. Odcinki z podwyższonym limitem będą musiały spełniać kilka wymogów. Pierwszym będzie infrastruktura składająca się z co najmniej trzech pasów jazdy w jednym kierunku i pasa awaryjnego. Na odcinku będzie musiał funkcjonować automatyczny system odcinkowego pomiaru prędkości. Ostateczna decyzja o podniesieniu limitu będzie należała do zarządców poszczególnych autostrad. Podwyższony nie zostanie wprowadzony z automatu.

Proponowane zmiany nie są jeszcze obowiązujące. Październikowa decyzja rządu to dopiero wstępne zatwierdzenie projektu. Tekst ustawy musi teraz przejść kolejne etapy konsultacji. Zgodnie z planem, ostateczne wejście w życie zreformowanego Kodeksu Drogowego we Włoszech prognozowane jest na przełom 2027 i 2028 roku. Taka opcja prawna istniała we Włoszech już wcześniej (art. 142 włoskiego kodeksu), ale nowa reforma ma urealnić i usystematyzować jej wdrażanie przez zarządców dróg.

Usunięcie „dzikich” fotoradarów

Projekt nowego kodeku drastycznie ogranicza samowolkę gmin w ustawianiu fotoradarów. Urządzenia te będą mogły być montowane tylko w miejscach o udowodnionym wysokim wskaźniku wypadkowości, po wcześniejszej zgodzie prefekta.

Dodatkowo projekt zakłada zakaz kulminacji stawek mandatów. Jeśli kierowca zostanie przyłapany przez kilka fotoradarów na tym samym odcinku drogi w krótkim odstępie czasu (np. w ciągu godziny), zapłaci tylko jeden, najwyższy mandat powiększony o 1/3, a nie sumę wszystkich kar.

Zaokrąglenie stawek mandatów

Reforma ma zakładać obniżenie, a właściwie zaokrąglenie, stawek mandatów za najmniejsze drogowe przewinienia. Mandaty, które obecnie wynosiły 26 EUR mają spaść do 25 EUR. Analogicznie zaokrąglone zostaną inne „końcówki”.

Mandat „za każdy kilometr”

Kolejną proponowaną zmianą jest ściślejsze karanie za przekroczenie prędkości. Propozycja zakłada stałą opłatę za każdy kilometr przekroczenia prędkości na autostradzie. Stawka może wynieść na przykład 10 EUR za każdy 1 km/h powyżej limitu.

Walka z oszustwami ubezpieczeniowymi

Polskie media wielokrotnie informowały, że we Włoszech pojawia się bardzo wielu kierowców jeżdżących samochodami zarejestowanymi w Polsce. Włoski rząd chce zaostrzenia prawa. Obcokrajowcy lub osoby poruszające się samochodami na zagranicznych rejestracjach dłużej niż 30 dni będą musieli posiadać ubezpieczenie wykupione na włoskich warunkach, skończy się więc jazda na OC z Polski.

Osoby, które przyłapano na jeździe bez ważnego ubezpieczenia OC mają być ukarane natychmiastowym i stałym zakazem poruszania się pojazdem, który nie miał włoskiego OC.

Rewolucje dla hulajnóg elektrycznych

Projekt kodeksu drogowego zakłada wprowadzenie obowiązkowych kasków, tablic rejestracyjnych i ubezpieczenia dla wszystkich prywatnych hulajnóg elektrycznych. Jazda w kasku będzie obowiązkowa niezależnie od wieku użytkownika hulajnogi.

Włochy chcą też fabrycznego wprowadzenia blokad GPS automatycznie nakładających ograniczenie prędkości na przykład w historycznych centrach miast czy w strefach pieszych.

Inne zmiany

Nowelizacja kodeksu zakłada też obowiązkowe zachowanie 1,5 metra odstępu przy wyprzedzaniu rowerzystów, zabronione zostanie przechodzenie przez jezdnię „na skos”, zalegalizowany „wirtualny pas” dla motocyklistów, który umożliwi im legalne omijanie samochodów w korku. Planowane jest podniesienie maksymalnego wieku kierowcy zawodowego do 70 lat. Wprowadzona zostanie zasada „zero tolerancji” dla jazdy pod wpływem narkotyków. Cofnięcie prawa jazdy na 3 lata będzie możliwe na podstawie samego tylko pozytywnego wyniku testu śliny.

Włoskie media podkreślają, że wraz z ewentualną nowelizacją kodeksu drogowego od 1 stycznia 2028 roku w życie wejdą dodatkowe kary za jazdę pod wpływem alkoholu. Dla kierowców, którzy zostaną złapani na jeździe po alkoholu po raz kolejny, wprowadzony zostaje bezwzględny obowiązek instalacji w samochodzie urządzenia Alcolock.

Gdy cała procedura konsultacji dobiegnie końca i włoski rząd przyjmie ostateczną wersję, tekst zostanie opublikowany w Dzienniku Urzędowym (Gazzetta Ufficiale) i otrzyma ostateczną sygnaturę jako nowy Decreto Legislativo (D.Lgs.) z datą jego ostatecznego podpisania.